You are currently viewing MAJÓWKA W CZASIE PERFEKT #dojcz4job

MAJÓWKA W CZASIE PERFEKT #dojcz4job

O czym rozmawiać z Niemcami w pracy? Czy może raczej jak rozmawiać, bo tematy się znajdują, ale brakuje nam słów. Dlatego zaczynam nową serię na blogu, którą zatytułowałam „#dojcz4job”, bo wiem, że wiele osób nawet i chciałoby pogadać z niemieckimi znajomymi, ale nie bardzo wie jak zagaić :)

Nic dziwnego, bo to jest już troszkę trudniejsza sztuka, aby na luzie prowadzić konwersacje na każdy temat, o jakim pomyślimy. A że akurat nadciąga długi majowy weekend i wiele osób będzie chciało na pewno opowiedzieć co nieco o tym, jak go spędziło i zapytać się, co robili w tym czasie inni. Przygotowałam mały słowniczek i garść pomocnych wyrażeń odnośnie tematów okołomajówkowo-grillowych. Starałam się w miarę prosto, aby nikt nie poczuł, że to go przerasta:) Plus bonus – krótki przewodnik po czasie przeszłym Perfekt.

Jak zapytać się o plany?

vorhaben – mieć plany, czasownik rozdzielnie złożony, dlatego vor idzie na koniec

Was hast du vor? – Co planujesz?

 

planen – planować, w czasie przeszłym łączy się z „haben”, odmienia się regularnie, stąd: du hast geplant, a że stawiamy pytanie to hast będzie przed du

Was hast du geplant? – Co zaplanowałeś?

 

langes Wochenende / das lange Wochenende – długi weekend

I bardziej rozbudowana wersja: Was hast du für das lange Wochenende geplant? – Co zaplanowałeś na weekend?

Jak zapytać się o to, co ktoś robił w weekend/w dni wolne?

machen  – robić w czasie przeszłym: haben + gemacht

Was hast du am Wochenende/an Feiertagen gemacht? – Co robiłeś w weekend/w dni wolne?

Jak opowiedzieć o naszych aktywnościach?

Wycieczka / podróż

einen Ausflug machen nach/an… – robić/pojechać na wycieczkę do…

an den See – nad jezioro

Wir haben einen Ausflug nach Krakau gemacht.

Wir haben einen Ausflug an den See gemacht.

 

einen Ausflug/eine Reise unternehmen – odbyć/przedsięwziąć wycieczkę / podróż

Ich habe zusammen mit meiner Familie eine Reise unternommen. – Razem z moją rodziną odbyłem wycieczkę.

unternehmen – czasownik złożony, ale nierozdzielny, nehmen – w czasie przeszłym odmienia się nieregularnie – nehmen – nahm – genommen, ale że jest to właśnie czasownik złożony i nierozdzielny to przedrostek ge- odpada i tak powstaje: unternommen

 

ognisko / grill / piwko

das (Lager)feuer – ognisko

Lagerfeuer machen – robić ognisko

der Wald – las

im Wald – w lesie

Wir haben ein Feuer / Lagerfeuer im Wald gemacht.

ein Lagerfeuer veranstalten – zorganizować ognisko

Ich habe zusammen mit meinen Freunden ein Lagerfeuer veranstaltet. – Razem z przyjaciółmi zorganizowałem ognisko.

veranstallten w czasie przeszłym: haben + veranstaltet, czyli odmiana słaba, ale bez przedrostka -ge ze względu na przedrostek ver- na początku słowa

ein Lagerfeuer anzünden – rozpalić ognisko

Ich habe ein Feuer angezündet. – Zapaliłem ognisko.

anzünden – czasownik złożony rozdzielnie, odmiana słaba, stąd ge- pojawia się w środku wyrazu w czasie przeszłym: haben + angezündet

grillen – grillować

Gartengrill machen – robić grilla na działce, albo: Grill im Garten machen

Bierchen trinken – pić piwko

leckere Sachen essen – jeść smaczne rzeczy

Wir haben gegrillt. / Wir haben einen Gartengrill gemacht. – Zrobiliśmy grilla w ogrodzie.

Wir haben Bier getrunken und leckere Sachen gegessen. – Piliśmy piwo i jedliśmy smaczne rzeczy.

trinken & essen – to odmiana mocna + haben, stąd zupełna zmiana w obu słowach: haben getrunken, haben gegessen

 

Aktywności: góry, pływanie, jezioro, łowienie ryb, namiot

in den Bergen wandern – wędrować po górach

Wir sind in den Bergen gewandert. – Wędrowaliśmy po górach. (wandern wiąże się z ruchem dlatego w czasie przeszłym łączy się z „sein”)

am See – nad jeziorem

an den See – nad jezioro

Wir sind an den See gefahren. – Pojechaliśmy nad jezioro.

angeln – łowić, wędkować ryby

Ich habe am Wochenende geangelt. – Wędkowałem w weekend.

der Zelt – namiot

in einem Zelt übernachten – nocować pod namiotem

zelten – biwakować

Wir haben in einem Zelt übernachtet. – Spaliśmy pod namiotem.

Wir haben 3 Nächte gezeltet. – Biwakowaliśmy 3 noce.

Leniuchowanie i opalanie się

der Strand – plaża, am Strand – na plaży

Ich war am Strand. – Byłam na plaży. (sein – być w czasie przeszłym: waren, czyli ich war)

sich sonnen – opalać się (czasownik zwrotny! sich, czyli polskie „się” w niemieckim też odmieniamy przez osoby!)

 

Ich habe mich gesonnt. – Opalałam się.

faulenzen – leniuchować (może znasz słówko „faul” – leniwy? Stąd ten dziwny czasownik :)

Ich habe gefaulenzt. – Leniuchowałam.

relaxen – relaksować się

Ich habe relaxt. – Relaksowałam się.

ausruhen – odpocząć, wyciszyć się

Ich habe mich ausgeruht. – Odpoczywałam /Wyciszyłam się

sich entspannen – odprężać się

Ich habe mich entspannt. – Odprężyłam się.

sich erholen – odpocząć

Ich habe mich erholt. – Odpoczęłam.

genießen – rozkoszować się, cieszyć się

Ich habe die Sonne genossen. – Cieszyłem się słońcem.

Instrukcja obsługi do czasu przeszłego Perfekt niemieckich czasowników

Wiem, że ten temat powoduje rozbicie wewnętrzne i konfuzję :) Dlatego proponuję ci prosty schemat dotarcia do właściwej formy przeszłej czasownika. Polega on na zadaniu 4 odpowiednich pytań, dzięki którym będziesz mógł sam prawidłowo wyrazić wszystko, co chcesz w czasie przeszłym Perfekt:

1. Czy czasownik łączy się z sein czy z haben?

Do tworzenia czasu Perfekt potrzebujemy drugiego czasownika: haben albo sein. Aby dobrze go wybrać musimy znać, jakie są zasady ich użycia. Nas szczęście nie są one skomplikowane.

Jak to rozpoznać? Czasowniki , które łączą się z sein spełniają określone kryteria, ale znajdziemy oczywiście też kilka wyjątków.

Czasowniki, które łączą się z sein (tak z grubsza:):

związane z ruchem: fahren, fallen, fliegen, gehen, kommen, laufen, rennen, …

ze zmianą stanu: einschlafen, aufwachen, sterben, gebären

czasowniki: sein, werden, bleiben

na południu Niemiec również: stehen, sitzen

Reszta łączy się zwykle z haben, czyli zdecydowana większość. Taką informację znajdziesz również w słowniku:

2. Czy czasownik jest złożony czy nie?

Jak to rozpoznać? Po przedrostku, czyli tym, co jest na początku słowa:

Kilka przykładów przedrostków: an-, auf-, ab- , los-, vor-, be-, ent-, zer-

Jeśli czasownik jest złożony to w dalszej części zajmiemy się najpierw tylko czasownikiem głównym – na przykład w przypadku ankaufen będzie to kaufen, a w przypadku zerstören będzie nas interesować samo stören.

3. Czy jest to odmiana słaba (ge- + t na końcu) czy mocna?

Jak to rozpoznać? Patrząc tylko na słowo nie jesteś w stanie tego stwierdzić. Po prostu zajrzyj do tabeli czasowników nieregularnych, czy dany czasownik tam jest czy go nie ma. Informacje znajdziesz również w słowniku. Jeśli byłaby to odmiana słaba nie znalazłbyś tu żadnej informacji odnośnie tych 3 form czasu przeszłego:

4. Jeśli czasownik jest złożony to czy jest rozdzielny czy nie?

Jak to rozpoznać? Po rodzaju przedrostka:

Przykłady przedrostków dla czasowników złożonych rozdzielnie: an-, auf-, ab-, vor-, ein-, zu-

Przykłady przedrostków dla czasowników złożonych nierozdzielnie: be-, miss-, ver-, be-, emp-, er-, ge-

Po co ta informacja nam potrzebna? Aby wiedzieć czy wrzucamy do środka typowy dla czasu przeszłego przedrostek -ge czy może go pomijamy:

anzünden angezündet

verbringen verbracht – tu nie ma ge-

Jeśli chcemy mieć 100% pewności możemy sprawdzić tę informację w słowniku. W przypadku słów złożonych, ale rozdzielnych informacja będzie pokazana za pomocą pionowej kreski:

Przykład

Czasownik: sich ausruhen – odpoczywać

  1. Sein czy haben?

Haben, bo nie ma ani ruchu ani zmiany stanu, nie jest też wyjątkiem

  1. Złożony?

Tak, bo jest przedrostek aus-

  1. Odmiana słaba czy mocna?

Sprawdzamy w tabeli lub w słowniku czasownik ruhen.

W słowniku nie ma żadnych form, więc jest to odmiana słaba (ge- + t na końcu): geruht

4. Rozdzielny czy nie?

aus- to przedrostek czasowników rozdzielnych. Możemy też zajrzeć do słownika.

Zaznaczono wyraźnie, że jest rozdzielny:

ausruhen w czasie przeszłym Perfekt wygląda więc tak:  haben + ausgeruht

Ich habe mich ausgeruht. – Odpocząłem.

Dodaj komentarz